Δημιουργώντας γέφυρες καλλιεργώντας τον θρησκευτικό και ψηφιακό γραμματισμό σε μαθητές της πρωτοβάθμιας εκπαίδευσης

Αναστάσιος Παπάς, Ελένη Μπούσια

Περίληψη


Ο σκοπός της παρούσας διδακτικής πρότασης είναι να αναδείξει τη χρήση των ΤΠΕ μέσα από ένα οργανωμένο σύνολο παιδαγωγικών δραστηριοτήτων, σε συνάρτηση με το διδακτικό αντικείμενο των Θρησκευτικών, το οποίο μπορεί και χρειάζεται να συνδεθεί στην εκπαιδευτική διαδικασία με τις Νέες Τεχνολογίες (Ν.Τ.), ώστε να αναδειχθεί αφενός ο ρόλος του στο μαθητικό γίγνεσθαι και να συμβαδίσει με την εμπειρία των μαθητών με τις Ν.Τ., και αφετέρου να αποτελέσει χώρο ελεύθερης έκφρασης και δημιουργίας. Συγχρόνως το Μάθημα των Θρησκευτικών (ΜτΘ),  επιτρέπει τον προβληματισμό γύρω από θέματα που άπτονται της καθημερινότητάς τους, αναδεικνύοντας τη συνεργατική μάθηση ως μέσο επίτευξης διαπολιτισμικής επικοινωνίας και παράλληλα αναπτύσσοντας ένα κλίμα αλληλοσεβασμού και ανοιχτού διαλόγου. 

Οι μαθητές συνεργατικά θα μελετήσουν την ιδιαίτερη περιοχή της ενότητας «Μαθητές και δάσκαλοι»της Ε΄ τάξης του Δημοτικού, και χρησιμοποιώντας διαδικτυακές εφαρμογές ανοιχτού τύπου και τεχνικές «Έντεχνης συλλογιστικής» (Artful Thinking Program-ATP) θα αλληλεπιδράσουν, μέσω συνεργατικής γραφής, θα συνεργαστούν για την παραγωγή λόγου (προφορικού και γραπτού), την αναζήτηση σε ηλεκτρονικές πηγές, την παρατήρηση και αποκωδικοποίηση έργων τέχνης, τη λήψη ψηφιακών φωτογραφιών και τη δημιουργία ψηφιακών αφηγήσεων διερευνώντας βιωματικά και χειραφετητικά τη νέα γνώση..

Αντιλαμβανόμενοι τη συνθετική κατεύθυνση του ΜτΘ και μέσα από τη σχέση δασκάλου-μαθητών, οι εκπαιδευτικοί, δημιουργήσαμε ένα wiki, στο οποίο οι μαθητές μπορούν να αποτυπώσουν τις απόψεις τους, να εκφραστούν, να δημιουργήσουν, σε μια προσπάθεια ανάδειξης των θρησκευτικών αξιών σε πεδίο διαλόγου, ειρηνικής συνάντησης και συνύπαρξης με τον άλλον, γεφυρώνοντας τις θρησκευτικές διαφορές με οικεία σχήματα.


Λέξεις κλειδιά


θρησκευτικά &, ΤΠΕ, συνεργατική μάθηση, θρησκευτικός &, ψηφιακός γραμματισμός, δάσκαλοι-μαθητές

Πλήρες Κείμενο:

PDF

Αναφορές


Αλμπανάκη, Ξ. (2013). Σύγχρονες διδακτικές προσεγγίσεις του μαθήματος των θρησκευτικών στη δευτεροβάθμια εκπαίδευση με δημιουργική αξιοποίηση των Νέων Τεχνολογιών: Παιδαγωγικό πλαίσιο, εργαλεία και πρακτικές εφαρμογές σε διδακτικά σενάρια και καινοτόμες δράσεις. Θεσσαλονίκη: Μπαρμπουνάκης.

ΙΕΠ (2014) Πρόγραμμα Σπουδών στα Θρησκευτικά Δημοτικού και Γυμνασίου-Αναθεωρημένη Έκδοση 2014. σ. 11-14 https://goo.gl/CgUEId

Ιωάννης ο Χρυσόστομος, Εἰς Τίτον, ὁμιλ. Γ΄, 2, ΕΠΕ, 24, 60-62 και P. G. 62, 678-679.

Κόπτσης, Α. (2006). Η διαθεματική διδασκαλία του μαθήματος των Θρησκευτικών στο ελληνικό σχολείο. Θεσσαλονίκη: Βάνιας.

Κουτσογιάννης, Δ. (2014). ΤΠΕ και γραμματισμός. Στο Δ. Κουτσογιάννης, Επιμορφωτικό υλικό για την επιμόρφωση των εκπαιδευτικών στα Κέντρα Στήριξης Επιμόρφωσης (Τόμ. 3, σσ. 30-78). Πάτρα: ΙΤΥΕ-Τομέας Επιμόρφωσης & Κατάρτισης.

Κουτσογιάννης, Δ., Ακριτίδου, Α., Αντωνοπούλου, Σ., Βακαλούδη, Α., Γιάννου, Τ., Γκίκα, Ε., Τσέλικας, Σ. (2014). Επιμορφωτικό υλικό για την επιμόρφωση των εκπαιδευτικών στα Κέντρα Στήριξης Επιμόρφωσης (γ ́ έκδοση Αναθεωρημένη εκδ., Τόμ. Τεύχος 3: Κλάδος ΠΕ02). Πάτρα: Το Ινστιτούτο Τεχνολογίας Υπολογιστών και Εκδόσεων (Ι.Τ.Υ.Ε.).

Μέγα, Γ. (2001) Η τέχνη στο σχολικό σύστημα ως στοχαστική διεργασία. Στο Εκπαίδευση μέσα από τις Τέχνες. Αλέξης Κόκκος και Συνεργάτες. Αθήνα: Μεταίχμιο.

Μητροπούλου, (2007). Νέες Τεχνολογίες και Θρησκευτική Αγωγή. Θεσσαλονίκη: Βάνιας.

Μητροπούλου, Β. (2008). Το εκπαιδευτικό λογισμικό στη διδασκαλία του μαθήματος των Θρησκευτικών. Θεσσαλονίκη: Βάνιας.

Μητροπούλου, Β. (2014). Εκπαιδευτικές τεχνολογίες στο σύγχρονο σχολείο: εφαρμογές στη θρησκευτική αγωγή. Θεσσαλονίκη: Ostracon Publishing.

Μητροπούλου, Β. (2015). Οι ΤΠΕ στη Διδακτική του Μαθήματος των Θρησκευτικών. Θεσσαλονίκη: Ostracon Publishing.

Μητροπούλου, Β., & Στογιαννίδης, Α. (2015). Θεωρίες μάθησης και αγωγής. Θεσσαλονίκη: Ostracon Publishing.

Μπίκος, Κ. (1995). Εκπαιδευτικοί και ηλεκτρονικοί υπολογιστές: στάσεις Ελλήνων εκπαιδευτικών απέναντι στην εισαγωγή ηλεκτρονικών υπολογιστών στη Γενική Εκπαίδευση. Θεσσαλονίκη: Εκδοτικός Οίκος Αδελφών Κυριακίδη.

Μπιτσάκης, Α. (2014). Η αξιοποίηση των Τεχνολογιών της Πληροφορίας και Επικοινωνιών στο μάθημα των Θρησκευτικών. Έρκυνα, Επιθεώρηση Εκπαιδευτικών– Επιστημονικών Θεμάτων (1).

Παπάς, Α. (2017) Νέες τάσεις στη διδασκαλία του μαθήματος των Θρησκευτικών. Ενσωμάτωση των εργαλείων Web 2.0 σε διδακτικά σενάρια. Μεταπτυχιακή εργασία υπό δημοσίευση στο Πρόγραμμα Μεταπτυχιακών Σπουδών στη θεολογική Σχολή του ΑΠΘ, Τμήμα Θεολογίας, κλάδος Πρακτικής Θεολογίας με ειδίκευση στην Παιδαγωγική, επιβλέπουσα καθηγήτρια: Β. Μητροπούλου.

Παπάς, Α., Μπούσια, Ε. (2013). Πέρα από το Μύθο... Συνεργατικές ψηφιακές αφηγήσεις. Στα πρακτικά του 5th Conference on Informatics in Education – Η Πληροφορική στην εκπαίδευση (5th CIE 2013). Πειραιάς, 11-13 Οκτωβρίου 2013 (σσ. 1-13). Πειραιάς: Ε Υ.

Παπάς, Α., Μπούσια, Ε., & Ελληνιάδου, Ε. (2016). Ψηφιακές αφηγήσεις. Μύθων μεταμορφώσεις. Στο Σαλονικίδης (Επιμ.), Πρακτικά του 4ου Πανελλήνιου Εκπαιδευτικού Συνεδρίου Κεντρικής Μακεδονίας: Αξιοποίηση των Τεχνολογιών της Πληροφορίας και των Επικοινωνιών στη Διδακτική Πράξη. 1, σσ. 131-141. Θεσσαλονίκη: Πανελλήνια Ένωση Εκπαιδευτικών για την Αξιοποίηση των Τ.Π.Ε. στις Φυσικές Επιστήμες «Μιχάλης Δερτούζος» – 2003.

Σολομωνίδου, Χ. (2006). Νέες τάσεις στην εκπαιδευτική τεχνολογία: εποικοδομητισμός και σύγχρονα περιβάλλοντα μάθησης. Αθήνα: Μεταίχμιο.

Τσιρώνης, Χ. (2007). Η αντιμετώπιση του «άλλου» και του «διαφορετικού» στο σχολείο στο «Διαπολιτισμική αγωγή και κοινωνική αλληλεπίδραση στο σχολείο» http://repository.edulll.gr/edulll/retrieve/909/160.pdf (Ενεργό στις 11-5-2017).

Υπουργείο Παιδείας Έρευνας και Θρησκευμάτων. (2016) Οδηγίες για τη διαχείριση της διδακτέας ύλης του μαθήματος των Θρησκευτικών στο Δημοτικό Σχολείο. https://goo.gl/yUpWKi.

Υπουργείο Παιδείας και Θρησκευμάτων Ινστιτούτο Εκπαιδευτικής Πολιτικής (2014) Νέο Σχολείο, Πρόγραμμα Σπουδών στα Θρησκευτικά Δημοτικού και Γυμνασίου -Αναθεωρημένη Έκδοση 2014. Αθήνα: Ινστιτούτο Εκπαιδευτικής Πολιτικής.

Υπουργείο Παιδείας, Δια Βίου Μάθησης και Θρησκευμάτων Παιδαγωγικό Ινστιτούτο, (2011) Νέο Σχολείο, Πρόγραμμα Σπουδών στα Θρησκευτικά Δημοτικού, Ο κόσμος της θρησκείας, Ε΄ Δημοτικού, Κύκλος Ε΄ & ΣΤ΄ τάξης: Ανακαλύπτουμε κείμενα, μνημεία, τόπους και γεγονότα, κεφ.1. Μαθητές και δάσκαλοι. Αθήνα: Παιδαγωγικό Ινστιτούτο.

Anderson, P. (2007). What is Web 2.0? Ideas, technologies and implications for education. JISC Technology and Standards Watch.

Baker, F. W. (2012). Media literacy in the K-12 classroom. Eugene, Oregon: International Society for Technology in Education.

Barton, D., & Hamilton, M. (2000). Literacy Practices. Στο D. Barton, M. Hamilton, & R. Ivanic, Situated Literacies: Theorising Reading and Writing in Context (σσ. 7- 15). London: Routledge.

Bawden, D. (2008). Origins and Concepts of Digital Literacy in Lankshear, Colin; Knobel, Michele. Digital literacies : concepts, policies and practices. New York: Peter Lang.

Bazalgette, C. (2011) Apologies for Cross Posting: A Keynote Exchange. In Media Education Research Journal, eds: Berger R. & McDougall J.

Buckingham, D. (2007). Beyond Technology: Children's Learning in the Age of Digital Culture. Cambridge. England: Polity.

Davies, J., & Merchant, G. (2009). Web 2.0 for schools : learning and social participation. New York: Peter Lang.

Efland, D.A. (2002) Art and Cognition: Integrating the Visual Arts in the Curriculum. New York Teachers College, Columbia University.

Gardner, H. (1984). Frames of Mind: The Theory of Multiple Intelligences. The Journal of Education, Vol. 166, No. 2, CREATIVITY AND SOCIAL CRITICISM pp. 199-205.

Harvard Graduate School of Education, Artful Thinking, 2004-2007, http://www.pz.harvard.edu/projects/artful-thinking και 2006 http://www.pz.harvard.edu/resources/final-report-artful-thinking.

Keast, J. (Ed.). (2007). Religious diversity and intercultural education: a reference book for schools. Council of Europe.

Lamb, B. (2004, September/October). Wide Open Spaces: Wikis, Ready or Not. EDUCAUSE Review, 39 (no 5).

Lincoln, S. R. (2009). Mastering Web 2.0: Transform Your Business Using Key Website and Social Media Tools. London: Kogan Page.

Newby, T., Stepich, D., Lehman, J., & Russel, J. (2009). Εκπαιδευτική τεχνολογία για διδασκαλία και μάθηση (3η εκδ.). (Ε. Nτρενογιάννη, Επιμ.) Θεσσαλονίκη: Επίκεντρο.

Oliver M, Trigwell K (2005). Can 'Blended Learning' Be Redeemed?. E-Learning. 2 (1 ).

Perkins, D.(1994) The Intelligent Eye: Learning to Think by Looking at Art. Los Angeles, California: The Getty Education Institute for the Arts.

Rothgangel, Martin (2016). Εναλλάσσοντας τις προοπτικές: Η σημασία της Θρησκειολογίας για το Ομολογιακό Μάθημα των Θρησκευτικών» Απόδοση στα ελληνικά: Αθ. Στογιαννίδης. Συζήτηση Στρογγυλής Τραπέζης µε θέµα: «Μάθημα των Θρησκευτικών και Θρησκειολογία: Σχέση αντιπαράθεσης ή συνύπαρξη παιδαγωγικής αναγκαιότητας». Τµήµα Θεολογίας ΑΠΘ – Εργαστήριο Παιδαγωγικής Θεσσαλονίκη, 09.12.2016 https://goo.gl/VWK0HY.

Zuppo, C. (2012). Defining ICT in a Boundaryless World: The Development of a Working Hierarchy. International Journal of Managing Information Technology (IJMIT). Vol.4, No.3, August 2012.


Εισερχόμενη Αναφορά

  • Δεν υπάρχουν προς το παρόν εισερχόμενες αναφορές.


Copyright (c) 2017 Αναστάσιος Παπάς, Ελένη Μπούσια

Άδεια Creative Commons
Αυτό το έργο χορηγείται με άδεια Creative Commons Αναφορά Δημιουργού-Όχι Παράγωγα Έργα 4.0 Διεθνές .

e-ISSN: 2585-3791