Μία κοινωνιο-σημειωτική προσέγγιση αναδόμησης του πολιτισμικού γραμματισμού στη διδασκαλία της ξένης γλώσσας

Περίληψη

Oι συγγραφείς της παρούσας εργασίας, συνεργάστηκαν σε έρευνα, η οποία είχε ως στόχο την εφαρμογή μιας νέας πρακτικής σχετική με την αναδόμηση του πολιτισμικού γραμματισμού, σε φοιτητές του Τμήματος Ιταλικής Γλώσσας και Φιλολογίας στο Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης.

Λαμβάνοντας υπόψη το γεγονός ότι η διδασκαλία του πολιτισμού κατά την εκμάθηση της ξένης γλώσσας αποτελεί ένα ακανθώδες πρόβλημα που έχει να αντιμετωπίσει ο δάσκαλος γλώσσας όχι τόσο θεωρητικά αλλά μεθοδολογικά, η έρευνα εστίασε στη διερεύνηση ενός μόνο μέρους του παραπάνω ερωτήματος, δηλαδή, στην πρόταση και εφαρμογή μιας νέας πρακτικής για τον πολιτισμικό γραμματισμό (Balboni 1999, Χριστοδούλου 2003).

Ο δάσκαλος γλώσσας σε μια συζήτηση για τον ορισμό του πολιτισμού, προφανώς θα δυσκολευόταν, καθώς του λείπουν τα κατάλληλα θεωρητικά εργαλεία, όμως, θα τον ενδιέφερε μια μεθοδολογία ‘μεταμόρφωσης’ διδακτικών πρακτικών προσαρμοσμένες στις κοινωνικές ανάγκες των μαθητών του. Ο συνειδητός δάσκαλος γλώσσας αναγνωρίζοντας τη σκοπιμότητα και αναγκαιότητα της πολιτισμικής δεξιότητας και τις ανάγκες των μαθητών του, οραματίζεται συνεχώς νέες πρακτικές για την πληρέστερη ενσωμάτωση του πολιτισμού στη διδασκαλία της ξένης γλώσσας (Pappas, Zecher 2006). Η προσπάθεια των ερευνητών της παρούσας εργασίας είχε ως στόχο αφενός να προβληματίσει για το ισχύον μοντέλο (κατά γενικό κανόνα ‘στείρο μοντέλο μετάδοσης γνώσεων’) και αφετέρου να καταδείξει τα ‘όρια’ του προτεινόμενου διδακτικού μοντέλου που στηριζόταν σε έναν εναλλακτικό τρόπο διδακτικής πρακτικής του πολιτισμού, γεγονός που απαιτούσε μια μετατόπιση της διδασκαλίας του πολιτισμού πέρα από τις συνήθεις πρακτικές. Στην νέα αυτή πρακτική χρειάστηκε οι δάσκαλοι γλώσσας να μοιραστούν τη ‘δύναμη’ και την ‘εξουσία’ τους με Ιταλούς φοιτητές, οι οποίοι επισκέφτηκαν την Ελλάδα με προγράμματα ανταλλαγής Εrasmus.